الگوی پیشنهادی دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایران در راستای عمق‏بخشی خارجی انقلاب اسلامی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه جامع امام حسین(ع)

2 دانشیار دانشگاه جامع امام حسین (ع)

3 دانشجوی دکتری مطالعات بین‏الملل دانشگاه جامع امام حسین(ع)

چکیده

دیپلماسی اقتصادی، دیپلماسی یا سیاستی است که به اداره و هدایت روابط اقتصادی بین‏الملل می‏پردازد. یکی از سیاست‏های کارامد و راهبردی برای کسب امتیاز در صحنه رقابت اقتصاد جهانی برای پیشرفت اقتصادی، از تلاقی دو حوزه اقتصاد و سیاست خارجی با عنوان «دیپلماسی اقتصادی» حاصل می‏شود. دیپلماسی اقتصادی به دنبال تبدیل کردن منابع قدرت موجود در حوزه اقتصاد به قدرت واقعی و در نتیجه، افزایش اقتدار یک ملت است. این تحقیق به دنبال شناسایی الگوی دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر عمق‏بخشی خارجی است. این کار با احصای نقش ابعاد حوزه اقتصادی دولت، سیاست خارجی و سازمان‏های عمل‏کننده بر دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایران انجام گرفته است. روش تحقیق از نوع توصیفی‏ـ کاربردی و مبتنی بر مدل معادلات ساختاری است. بر اساس یافته‏های این تحقیق، بین الزامات اقتصادی دولت، الزامات سیاست خارجی و الزامات سازمان‏های عمل‏کننده‏ رابطه‏ای قوی و معنادار وجود دارد و همه ابعاد سرمایه فکری به طور مثبت و معنی‏داری روی دیپلماسی اقتصادی تأثیرگذارند و از میان ابعاد، الزامات سیاست خارجی بیشترین تأثیر را بر دیپلماسی اقتصادی مبتنی بر عمق‏بخشی خارجی دارد.

کلیدواژه‌ها


ـ جکسون، رابرت و گئورگ سورنسون (1385)، درآمدی بر روابط بین‌الملل، ترجمه مهدی ذاکریان، احمد تقی‌زاده و حسین سعید کلاهی، تهران: میزان.

ـ الرشید، هارون (1385)، «دیپلماسی اقتصادی»، ترجمه مهدی عباسی، فصلنامه فرهنگ اندیشه، س 5، ش19، پاییز.

ـ سیمبر، رضا (1385)، «مذهب و روابط بین‌الملل پس از یازده سپتامبر»، مجله اطلاعات سیاسی ـ اقتصادی، س 20، ش 224 ـ 223.

ـ فهیم یحیایی، ف (1381)، «سیاست‌های انتقال و توسعه فناوری در کشور چین»، رهیافت، ش 28.

ـ لاردی، ن. (1374)، چین در اقتصاد جهانی، ترجمه غ. آزاد ارمکی و ن. نوری، چ 1، تهران: کویر.

ـ معصومی فر، ا. (1384)، الگوی توسعه اقتصادی چین، چاپ اول، تهران: سروش.

ـ موسوی شفایی، مسعود (1388)، «دیپلماسی اقتصادی، ابزاری نوین سیاست خارجی در عصر جهانی شدن»، در مجموعه مقالات دیپلماسی اقتصادی، تهران: مرکز پژوهش‌های مجمع تشخیص مصلحت نظام.

ـ وابسته بازرگانی سفارت ایران در پکن؛ http://www.ircoach.ir.

ـ واعظی، محمود (1387)، «راهبرد تعامل سازنده و الزامات سیاست خارجی توسعه‌گرا»، ترجمه محمود واعظی، مجموعه مقالات سیاست خارجی توسعه‌گرا، چ 1، تهران: مرکز پژوهش‌های مجمع تشخیص مصلحت نظام.

ـ هافمن، استنلی (1385)، روابط بین‌الملل؛ علم اجتماعی آمریکایی؛ ماهیت و هدف نظریه روابط بین‌الملل، از ولینلیتر، ترجمه لی‌لا سازگار، تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت خارجه.